Πέμπτη, 19 Μαΐου 2016

Ποσοτική Χαλάρωση ή 175€ μηνιαίως σε κάθε ευρωπαίο πολίτη;


Toυ Παντελή Κάλλια*

[ΣΧΟΛΙΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ]

Στις 22 Ιανουαρίου 2015 ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ανακοίνωσε το «Διευρυμένο Πρόγραμμα Αγοράς Περιουσιακών Στοιχείων» που θα διαρκούσε από τον Μάρτιο του 2015 μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2016. Το πρόγραμμα είναι ευρέως γνωστό ως Ποσοτική Χαλάρωση, συνολικού ύψους 1,1 τρις. Ευρώ, ήτοι 60 δις μηνιαίως. 
Στόχος της συγκεκριμένης «μη συμβατικής πολιτικής» της Ε.Κ.Τ ήταν η τόνωση του ευρωπαϊκού πληθωρισμού ο οποίος βρίσκεται στα κατώτερα ιστορικά επίπεδα και η ταυτόχρονη ενδυνάμωση της πραγματικής οικονομίας μέσω της παροχής ρευστότητας από τις τράπεζες προς το επιχειρηματικό περιβάλλον.  

Ένα πρόγραμμα … επίκλησης στο φαντασιακό

Με την Ποσοτική Χαλάρωση η ΕΚΤ έχει δηλώσει ότι είναι έτοιμη να αγοράσει μεγάλο μέρος κρατικού και ιδιωτικού χρέους στη δευτερογενή αγορά. Κατά μια έννοια αυτό ισοδυναμεί με «τύπωμα» χρήματος παρακάμπτοντας το ίδιο το καταστατικό της που απαγορεύει τέτοιου είδους πρακτικές. Η ΕΚΤ μέσω της επίκλησης του φαντασιακού ήλπιζε ότι οι πωλητές των ομολόγων αυτών θα χρησιμοποιούσαν τα χρήματα που θα τους έδινε για να αγοράσει τους τίτλους αυτούς, σε παραγωγικές επενδύσεις οι οποίες θα τόνωναν την πραγματική οικονομία και θα έδιναν ώθηση στην οικονομική ανάπτυξη, την απασχόληση και τον πληθωρισμό.


Η ιστορία επαναλαμβάνεται ως φάρσα

Η πολιτική της Ποσοτικής Χαλάρωσης υιοθετήθηκε αρχικά ως πρακτική από την Κεντρική Τράπεζα της Ιαπωνίας το 2001 σε μια προσπάθεια να αποφύγει την παγίδα ρευστότητας και την ύφεση που είχε διέλθει ολόκληρη τη δεκαετία του 1990 η Ιαπωνική οικονομία. Την ίδια κίνηση πραγματοποίησαν τόσο η FED το 2008 με ένα πρόγραμμα συνολικού ύψους 4,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, όσο και η Κεντρική Τράπεζα της Αγγλίας από το 2009 έως το 2012 συνολικού ποσού 375 δις. λιρών, μετά το ξέσπασμα της παγκόσμιας συστημικής οικονομικής κρίσης.

Δυστυχώς οι ανωτέρω τρεις προσπάθειες των Κεντρικών Τραπεζών δεν έφεραν τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Άλλες περισσότερο και άλλες λιγότερο βοήθησαν την κατάσταση των οικονομιών τους αλλά όχι στο βαθμό που ανέμεναν. Για να στεφθεί με απόλυτη επιτυχία μια τέτοια πρακτική θα πρέπει η ρευστότητα που στέλνει η Κεντρική Τράπεζα, μέσω την αγοράς ομολόγων, στις επιχειρήσεις και τις τράπεζες να μετατραπεί είτε σε επενδύσεις από τις πρώτες είτε σε νέα δάνεια από τις δεύτερες. Κατά μια έννοια ο εκάστοτε τραπεζίτης κάνει επίκληση στο φαντασιακό ώστε οι τράπεζες και οι επιχειρήσεις να φερθούν ηθικά και να διοχετεύσουν την ρευστότητα εκεί που πρέπει. Δυστυχώς αυτό δεν επετεύχθη σε καμία των περιπτώσεων στο βαθμό που επιθυμούσαν οι κεντρικοί τραπεζίτες ώστε να δοθεί η κατάλληλη ώθηση στην οικονομία. 

Η κυρίαρχη θεωρία του καπιταλισμού σημειώνει ότι για να ελέγχεις τις συνέπειες του θα πρέπει να ελέγχεις τα επιτόκια. Δηλαδή, σε μία άνοδο της οικονομίας η Κεντρική Τράπεζα θα πρέπει να αυξήσει τα επιτόκια ενώ σε μια ύφεση της οικονομία θα πρέπει να μειώσει τα επιτόκια. Ωστόσο, με την τελευταία ανακοίνωση της η ΕΚΤ προχώρησε στη μείωση του βασικού επιτοκίου στο 0% από 0,05%, γεγονός που σημαίνει ότι το όπλο της μείωσης του επιτοκίου ήταν άσφαιρο. 

Έτσι ο Super Mario (Ντράγκι) αποφάσισε να δοκιμάσει το μη συμβατικό μέτρο της Ποσοτικής Χαλάρωσης στην Ε.Ε.. Το αποτέλεσμα όμως δεν θα μπορούσε να ξεφύγει και να διαφοροποιηθεί από τα σχεδόν αποτυχημένα ιστορικά προηγούμενα. Ο ευρωπαϊκός τραπεζικός τομέας ως «ηλεκτρική σκούπα ρουφάει» τη ρευστότητα που παρέχει η ΕΚΤ διοχετεύοντας την κατά το πλείστον στις χρηματαγορές. 

Με αυτόν τον τρόπο είτε ανεβαίνουν οι τιμές των χρηματοοικονομικών τίτλων δημιουργώντας νέες «φούσκες» και αφήνοντας την πραγματική οικονομία να «στεγνώνει» από τη ρευστότητα είτε επιστρέφονται πίσω στην ΕΚΤ καλύπτοντας τις υποχρεώσεις των τραπεζών. Αντίστοιχα ευρωπαϊκές επιχειρήσεις οι οποίες απολαμβάνουν την ρευστότητα της ΕΚΤ δε δείχνουν ιδιαίτερο ζήλο να επενδύσουν καθώς γνωρίζουν ότι η εφαρμοζόμενη εγχώρια λιτότητα πιέζει την ζήτηση, την κατανάλωση και την κερδοφορία σε πολύ χαμηλά επίπεδα.

Ποσοτική Χαλάρωση στην υπηρεσία των πολιτών

Με αφορμή την δυστυχώς για τους ευρωπαίους πολίτες αποτυχημένη «μη συμβατική» πολιτική, αρκετοί οικονομολόγοι αντιπρότειναν προς την ΕΚΤ κάτι ακόμα πιο ρηξικέλευθο και «μη συμβατικό». Την επονομαζόμενη Ανθρώπινη Ποσοτική Χαλάρωση (QE4P)

Δεκαεννέα οικονομολόγοι διεθνούς φήμης απέστειλαν στους Financial Times επιστολή κάλεσμα προς την ΕΚΤ να υιοθετήσει μια εναλλακτική πρακτική Ποσοτικής Χαλάρωσης που υπηρετεί τον απλό Ευρωπαίο πολίτη. Μάλιστα η τόλμη της υφιστάμενης πρότασης ήταν τόσο μεγάλη όπου φτάνει στο σημείο να αναφέρει ότι είναι καλύτερο από το να χρηματοδοτεί η ΕΚΤ τις χρηματοπιστωτικές αγορές μέσω του νέου χρήματος, να παρασχεθούν 175€ μηνιαίως σε κάθε Ευρωπαίο πολίτη για 19 μήνες, όσο διαρκή το πρόγραμμα, τα οποία θα μπορούν να χρησιμοποιήσουν ώστε να καλύψουν τα χρέη τους. 
Μια τέτοια πρακτική θεωρούν ότι θα ήταν ευνοϊκότερη για την ανάταση της οικονομίας απ’ ότι το πρόγραμμα που εξήγγειλε η ΕΚΤ. Ανάλογη είναι (helicopter money) και η πρόταση που έχει κάνει ο Ελβετικός Οργανισμός Εμπορίου, ώστε η Κεντρική Τράπεζα να διανείμει 1000 CHF σε κάθε Ελβετό πολίτη ώστε να ενδυναμώσει την ζήτηση.

Ωστόσο ο κορμός της πρότασης της  Ανθρώπινης Ποσοτικής Χαλάρωσης αποτελεί εφικτή και εφαρμόσιμη λύση, που μπορεί να ενισχύσει τη ζήτηση και την οικονομία πολύ άμεσα. Εγκαταλείπει τη λογική των χρηματοοικονομικών προϊόντων και θέτει στο επίκεντρο την πραγματική οικονομία. Ένα νέο σχέδιο Marshal που θα πηγάζει όμως μέσα από τις δομές της ΕΕ μέσω της αρμονικής συνεργασίας της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και την Ε.Κ.Τ.. Ανάλογη πρόταση έχει καταθέσει και ο Jeremy Corbyn στην Βρετανία. Στην προκειμένη περίπτωση όμως η Ευρώπη διαθέτει τους κατάλληλους μηχανισμούς καθώς η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων αποτελεί την ισχυρότερη επενδυτική τράπεζα στον κόσμο με debt capacity άνω των 600 δις.. H ΕΚΤ θα αγοράζει ομόλογα από την ΕΤΕ, και με τη ρευστότητα που θα αποκτά θα χρηματοδοτεί σε ολόκληρη την Ευρώπη επενδυτικά σχέδια ενεργειακών, τεχνολογικών και μεταφορικών υποδομών, κοινωνικής οικονομίας, πράσινη ανάπτυξης και μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας δίνοντας ώθηση στην πραγματική οικονομία.

* Ο Παντελής Κάλλιας είναι οικονομολόγος 

Πηγή:http://m.tvxs.gr/mo/i/202172/f/news/ellada/posotiki-xalarosi-i-175%E2%82%AC-miniaios-se-kathe-eyropaio-politi.html

Διάβασε επίσης:

Ο Δ. Καζάκης "ΣΤΟ ΜΙΚΡΟΦΩΝΟ" του e-roi.gr - Ποσοτική χαλάρωση και άλλα ενδιαφέροντα...(20 Ιανουαρίου 2015)

EUROPE: 19 economists call on the ECB to make ‘QE for the people’ in a letter to the Financial Times

Basic Income Pilots: A Better Option Than QE

Manifeste des économistes déterrés


......................................

Steve Keen, Quantitative Easing for The People


...............................................................

ΣΧΟΛΙΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟΥ:

Το "να παρασχεθούν 175€ μηνιαίως σε κάθε Ευρωπαίο πολίτη για 19 μήνες, όσο διαρκή το πρόγραμμα, τα οποία θα μπορούν να χρησιμοποιήσουν ώστε να καλύψουν τα χρέη τους..." νομίζουμε οτι είναι δώρον άδωρον. 

Να δούμε τί προτείνει το Ε.Πα.Μ. ως εναλλακτική της QE4P, προσαρμοσμένη στα Ελληνικά δεδομένα και η οποία μπορεί να εφαρμοσθεί με προϋποθέσεις στο ενδιάμεσο διάστημα μέχρι να ολοκληρωθεί  η μετάβαση σε Εθνικό νόμισμα, με σκοπό πάντα να αποκτήσει εισόδημα ο πολίτης (ειδικά εκείνος που βρίσκεται κάτω απο τα όρια της φτώχειας) και  να γίνει επανεκκίνηση της οικονομίας. [Μία απο τις βασικές παραμέτρους του προγράμματος που εχει επεξεργασθεί το  Ε.Πα.Μ., για έξοδο απο την κρίση]: 

"...Η κατάσταση είναι τόσο κρίσιμη, που ακόμη και τα επίσημα φερέφωνα της πολιτικής των ανοιχτών συνόρων και των ανοιχτών αγορών, αναγκάζονται να εξετάσουν - στα λόγια έστω - εναλλακτικές.
"Έχει έρθει η ώρα για τους πολιτικούς να συμμετάσχουν στον αγώνα μαζί με τους κεντρικούς τραπεζίτες. Οι πιο ριζοσπαστικές πολιτικές ιδέες θέλουν τη συγχώνευση δημοσιονομικής και νομισματικής πολιτικής. Μια τέτοια επιλογή είναι η χρηματοδότηση των δημοσίων δαπανών (ή των φορολογικών περικοπών) απευθείας με την εκτύπωση χρήματος, γνωστή ως "πτώση από ελικόπτερο". Σε αντίθεση με QE [ποσοτική χαλάρωση], μια πτώση από ελικόπτερο παρακάμπτει τις τράπεζες και τις χρηματοπιστωτικές αγορές, και βάζει φρεσκοτυπωμένο μετρητό χρήμα κατευθείαν στις τσέπες των ανθρώπων. Αυτή η καθαρά απερίσκεπτη ενέργεια, θεωρητικά, θα ενθαρρύνει το λαό να δαπανήσει τα επιπλέον χρήμα κι όχι να το αποταμιεύσει," αναφέρει το κεντρικό άρθρο του Economist (20.2.2016).
Η ιδέα είναι πολύ παλιά. Η ουσία της βρίσκεται στην ανάγκη να δοθεί πραγματικό εισόδημα στα λαϊκά στρώματα ώστε να αυξηθεί η αγοραστική τους δύναμη, να τονωθεί ο τζίρος στην οικονομία κι έτσι να αυξηθούν οι επενδύσεις μαζί με τις θέσεις απασχόλησης.

Με άλλα λόγια, μετά από σχεδόν 8 χρόνια συνεχών κεφαλαιοποιήσεων των μεγάλων τραπεζών και των ανοιχτών χρηματαγορών με δεκάδες τρις δολάρια παγκόσμια, ανακάλυψαν - στα λόγια - το αυτονόητο. Ό,τι χωρίς πραγματικό εισόδημα είναι αδύνατο να ανακάμψει η οικονομία. Ιδίως μια οικονομία σαν της Ελλάδας, που εξαρτάται πρωταρχικά από τη δική της εγχώρια αγορά.

Επομένως, ποιό είναι το πρώτο και βασικό μέλημα μιας πολιτικής που επιδιώκει την ανάκαμψη της οικονομίας με όρους θέσεων εργασίας και επενδύσεων; Η παροχή πραγματικού εισοδήματος στα λαϊκά στρώματα. Αλλιώς είναι αδύνατον να ξεφύγει από την κατάρρευση.

Πώς πρέπει να δοθεί εισόδημα; Ακόμη και με τον τρόπο που αναφέρει ο Economist. Δηλαδή με φρεσκοτυπωμένο χρήμα κατευθείαν στον πληθυσμό. Κι αυτή οφείλει να είναι η πρώτη πράξη μιας κυβέρνησης, που θέλει να οδηγήσει την οικονομία και την κοινωνία σε ανάκαμψη.

Σε ποιούς πρέπει να δοθεί αυτό το χρήμα, ως επιπλέον εισόδημα; Στα πιο καταπονημένα στρώματα του πληθυσμού. Συνταξιούχοι, άνεργοι και νοικοκυριά που βρίσκονται κάτω από το όριο της φτώχειας.

Γιατί σ' αυτούς; Όχι μόνο για λόγους κοινωνικής δικαιοσύνης, αλλά γιατί το εισόδημα αυτό δεν θα γίνει αποταμίευση, ούτε θα ενισχύσει τη ζήτηση για εισαγόμενα. Θα κατευθυνθεί πρωτίστως σε βασικά είδη κατανάλωσης, όπου κυριαρχεί η εγχώρια παραγωγή.

Πώς μπορεί να δοθεί αυτό το εισόδημα από την πρώτη κιόλας ημέρα; Με απόφαση του κράτους. Στην αρχή αγνοώντας τους κανόνες του κοινού νομίσματος με σκοπό να προετοιμάσει την ομαλή μετάβαση της ελληνικής οικονομίας σε δικό της εθνικό κρατικό νόμισμα.
Ειδικά για την Ελλάδα το κράτος οφείλει να χρηματοδοτήσει τα ανήλικα τέκνα από 0-18 ετών με 300 ευρώ ανά μήνα κατά κεφαλή. Με σκοπό φυσικά να ανακόψει αποφασιστικά τη δημογραφική κατάρρευση, που βιώνει η χώρα.

Για να βρει το επιπλέον αυτό εισόδημα το δρόμο του για την εγχώρια αγορά, απαιτούνται τρείς θεμελιώδεις κινήσεις:

  • Πρώτο, σεισάχθεια, δηλαδή σβήσιμο των χρεών προς τράπεζες, εφορίες και ασφαλιστικά ταμεία για νοικοκυριά, ελευθεροεπαγγελματίες, αγρότες και μικρομεσαίους.
  • Δεύτερο, διάλυση όλων των τραστ, καρτέλ και ιδιωτικών μονοπωλίων, ή ολιγοπωλίων.
  • Και τρίτο, καθεστώς επιλεκτικής ανταγωνιστικής προστασίας υπέρ της εγχώριας παραγωγής και αγοράς. Σε συνδυασμό φυσικά με την επιβολή αυστηρών ελέγχων και απαγορεύσεων στην κίνηση κεφαλαίου εκτός Ελλάδας.
Όλα αυτά είναι μέτρα του πρώτου 24ώρου που οφείλει να υιοθετήσει μια κυβέρνηση, αν έχει σκοπό να αναχαιτίσει την οικονομική και κοινωνική κατάρρευση της χώρας. Χωρίς αυτά δεν μπορεί να υπάρξει συνέχεια. Δεν μπορεί ούτε καν να υπάρξει προετοιμασία για εισαγωγή νέου εθνικού κρατικού νομίσματος στη θέση του ευρώ.

Μπορούν όλα αυτά να γίνουν με μνημόνια και δανειακές συμβάσεις; Ούτε κατά διάνοια. Η κυβέρνηση που θα αναλάβει να βγάλει τη χώρα από το σημερινό αδιέξοδο είναι υποχρεωμένη να καταγγείλει δανειακές συμβάσεις, μνημόνια και χρέος ως παράνομα, απεχθή και καταχρηστικά για τα θεμελιώδη δικαιώματα του λαού και της χώρας..."

Δημήτρης Καζάκης: "Η καταστροφή που μας απειλεί και πώς οφείλουμε να την αντιμετωπίσουμε" [Κυριακή, 21 Φεβρουαρίου 2016]


Το ηχητικό απο το video : Ο Δημ. Καζάκης στο Lepanto TV-28 Aπριλίου 2015


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.